Finansal Sözlük

Blockchain üzerine kaydedilen ve tüm katılımcılarla paylaşılan işlemler, zincir üstünde gerçekleşir. Zincir Üstü (On-Chain) Nedir? Temel olarak blockchain, herkese açık biçimde paylaşılan veri tabanı gibi kabul edilebilecek, dağıtık defter içeren bir ağdır. Blockchain üzerine kaydedilen ve katılımcılara paylaşılan işlemlerin tamamı zincir üzerinde gerçekleşir. Her yeni işlem yapıldığında, blockchain ağına yeni bir blok eklenmesi gerekir. Herhangi bir işlemin geçerli sayılması için belli başlı konsensüs protokollerinin izlenmesi gerekir. Zincir üstü işlemler, blockchain ağında transfer edilen ve hem dağıtılan hem de herkese açık kayıt defterine eklenen verilerden oluşur. Zincir üstü işlemler, madenci veya doğrulayıcılar tarafından önceden onaylanarak kayıt altına alınmış verileri içerir. Bunlar, blockchain ağı üzerinde genel bir güncellemeye neden olabilir. Ayrıca, zincir üstü işlemlerin tamamlanması için madenciler tarafından konsensüs kurulacak sayıda onay alınması gerekir. Bu süreç, o anda ağda yaşanan tıkanıklık miktarına bağlı biçimde değişiklik gösterir. Onaylanması gereken fazla sayıda işlem varsa bazılarının ertelenmesi gerekebilir. Mutabakat ya da transfer işlemleri açısından zincir üstü işlemlere alternatif olarak bir de zincir dışı varyasyon söz konusudur. İkisi arasındaki en belirgin fark, zincir dışı işlem anlaşmalarının blockchain dışında gerçekleşmesidir. Bu protokol yöntemi, alışılagelmiş dijital ödeme sistemlerinin en popüler isimlerinden olan PayPal platformunda kullanılana benzer. Bir başka deyişle işlemin muhatapları, blockchain ağı dışında da anlaşma seçme olanağına sahiptir. Bir sonraki adımda ise, her iki tarafın da sözleşme kurallarına uyduğunu onaylayan ve işlemin başarıyla tamamlandığını teyit eden üçüncü parti hizmet sağlayıcı ile çalışmak gerekebilir.

Düğüm operatörlerinin, yeni ve daha uzun veri zincirleri oluşturmak için blokları değiştirmesi ve yeni versiyonun benimsemesini sağladıkları süreçtir. Zincirin Yeniden Düzenlenmesi Nedir? Bununla birlikte blockchain geliştikçe, giderek daha fazla işlem tamamlanmış olur ve bu da blok dizisini büyütür. Zincirin yeniden düzenlenmesi işlemi, eski en uzun zincirdeki blokların devre dışı bırakılması ve güncel blokların eklenerek yeni en uzun zincir yapısının oluşturulması sürecidir. Bu durum göz önüne alındığında zincirin yeniden düzenlenmesi işlemi, blockchain ağlarının başarılı biçimde çalışmasını kolaylaştıran merkezi bir süreçtir. Zincirin yeniden düzenlenmesi mümkün olmasaydı, her düğümde var olan birleşik defter kavramı gerçeğe dönüşemeyecekti. Nispeten basit bir süreç olmasından dolayı zincirin yeniden düzenlenmesi saniyeler içinde tamamlanır ve yeni işlemlerin sürelerini yavaşlatmaz. Bu temel mekanizma, blockchain teknolojisi uygulamaları ve kullanım senaryolarında çok yönlülük sağlar. Zincirin yeniden düzenlenmesi sayesinde, farklı düğümlerde kaydedilen defter kopyaları aynı olur ve böylece kaydedilen tüm işlemlerin geçerliliği sağlanır.